Eğitim Tasarımı 101: Konu Uzmanları ile Nasıl Çalışılır?

Konu Uzmanları ile Nasıl Çalışılır?

Bir eğitim ve gelişim profesyoneli olarak (ister eğitmen, ister içerik geliştiricisi, eğitim uzmanı veya işi yöneten tarafta olun) muhtemelen bir noktada eğitim içeriği geliştireceksiniz. Bu süreçte de geçici olarak da eğitim tasarımcısı rolünü üstlenerek, konu uzmanları ile çalışmak durumunda kalacaksınız (kendi eğitimlerini kendileri tasarlayan eğitmenleri bu sürecin dışında tutuyorum).

Farklı uygulamalar olsa da geleneksel olarak bu çalışma; konu uzmanlarının hazırladığı eğitim içeriklerinin eğitim tasarımcısı tarafından yorumlanması, düzeltilmesi, ardından konu uzmanının düzenlenen içeriğin teknik doğruluğunu gözden geçirmesi son olarak da eğitim tasarımcısının eğitim içeriğinin tamamını sonlandırmasından oluşan ve tekrarlayan bir süreçtir. Bu süreçte çatışan değerler ve standartlar, teslim tarihleri, departmanlar arası iletişim sorunları ve diğer faktörler nedeniyle, iş birliğine dayalı bir profesyonel ortaklık olması gereken tasarım süreci başarısızla da sonuçlanabilir (muhtemelen de eğitim tasarımcısı gereğinden fazla işin içine girerek süreci hızlı bir şekilde sonlandırmaya çalışır).

Sonuç olarak, pek çok eğitim tasarımcısı ve konu uzmanı çalışması gerçek işlevini tam olarak yerine getiremez. Yararlı bir iş birliği olması gereken süreç; en güçlü olanın (sadece kişileri değil, birimleri de düşünebiliriz) ayakta kaldığı bir rekabet döngüsüne dönüşür. Teslim tarihlerinin, eleştirilerin (genellikle haksız olarak), geri adımların, yanlış anlamaların ve diğer sıkıntıların sürekli baskısını kaldırmaya alışık olmayan kişiler kendi potansiyellerinde üretim sağlayamazlar ve nihayetinde tamamen geri çekilebilirler. İş çıktıları etkili ve proje zamanında teslim edilse bile, sıklıkla ölçülmeyen ve nadiren düzeltilen motivasyon eksikliği de bu süreçten hatıra olarak kalır.

Peki bu süreçten başarılı bir şekilde nasıl çıkabiliriz? Gelin birlikte üzerinden geçelim.

Yapılandırılmış eğitimler ile çalışanlarınızın yetkinliklerini daha iyi nasıl geliştirebileceğinizi öğrenmek için Eğitim Tasarımı 101: Kurumsal Eğitim Tasarımı yazımı inceleyebilir ve Gelişim Okulları Tasarımı hizmetimizden faydalanabilirsiniz.

Ödevinizi Yapın

Konu uzmanlarınız ile yapacağınız ilk görüşmeden önce;

– Konu uzmanlarınızın birimlerinin yaptığı iş ve birim yöneticisinin gelişime bakışı,
– Konu uzmanlarınızın daha önce çalıştıkları kişiler ve onlar arasında nasıl tanındığı,
– Sahip oldukları unvanlar, mezun oldukları okullar ve önceki iş tecrübeleri gibi özgeçmiş sayılabilecek bilgiler

hakkında bilgi edinmek hem görüşmede olumlu bir izlenim yaratır hem de sürecin yapılandırmasında size fayda sağlayacaktır.

Rolleri ve Beklentileri Tanımlayın

Bu çalışma süresince belki de en kritik konu karşılıklı olarak rollerin tanımlanması olabilir. Bu beklentileri netleşmesini veya “ben öyle sanıyordum” tarzındaki cümlelerin azalmasını sağlayacaktır.

Dolayısıyla, sürecin başlangıcında rolünüzü (görev tanımları şirketten şirkete değişiklik gösterse de genel olarak eğitim içeriğinin öğrenme hedefleri ve hedef kitle özelliklerine göre hedef kitleye sunulması olarak özetleyebiliriz) açıkça ve kolay anlaşılabilir bir şekilde konu uzmanına aktarmanız önemlidir. Sonrasında ise, konu uzmanlarınız ile onlardan beklentilerinizi, birlikte çalışma şeklinizi, önceliklerinizi, hedeflerinizi ve hatta değerlerinizi konuşup, tanışmanız gerekmektedir. Konu uzmanlarını ne kadar iyi tanırsanız, iş birliğiniz o kadar başarılı olur.

İlişkiyi Oluşturun

Artık süreciniz ve beklentileriniz netleşmiş, kısmen de olsa birbirinizi tanıyor durumdasınız. Bu aşamadan sonra karşılıklı güvene dayalı güzel bir bir iş ilişkisi için her eğitim tasarımcısına verdiğim bazı tavsiyeler var. Size de faydası olacağına inanıyorum;

– Konu uzmanlarına gerçekten ihtiyacınız olmadan önce onlarla arkadaş olun (sadece işiniz düştüğü için görüşmeyin).
– Konu uzmanlarının uzmanlıklarına ve hedeflerine bağlılıklarına karşı daima saygılı olun (değişim veya farklı görüşlere açılık kişiden kişiye değişebilir).
– Uzmanlık alanlarına ilginizi ve saygınızı gösterin (Yıllardır bu işi yapan kişiler ile birliktesiniz. Herkes hayatını adadığı alanın önemini ve değerini hissetmek ister).
– Zamanlarına saygı gösterin, sizinle çalışmayı onlar için kolaylaştırın.

Bu tavsiyeler tüm konu uzmanları için geçerli. Bunun dışında farklı geçmiş tecrübeler, ilgi alanları, eğitim seviyeleri ve uzmanlık alanlarının sonucunda konu uzmanlarının çalışma tarzı da değişecektir. Bu farklılaşmaya dayanarak karşılaşabileceğiniz 5 konu uzmanı tipini aşağıda özetlemeye çalıştım.

Patron, başa çıkılması gereken “burası benden sorulur” tipidir. Patron deneyimsiz bir eğitim tasarımcısını biraz korkutabilse bile, aynı zamanda gelecekte yapılacak iş üzerinde büyük etkisi olabilecek, güçlü, etkili tavsiyeler verebilir. Bir şey kesindir: Patron, iletişim becerilerinizi test etmenizi sağlar.

Daima odaklanmış ve işin gerektirdiği her şeyi yapmaya hazır halde bulunmanız en iyi ilerleme yöntemidir. Bir Patron projesinin başarılı bir şekilde tamamlanması tek kazan/kazan seçeneğidir ve bunun karşılığını da alırsınız.

Patrondan farklı olarak, Moladayım çoğunlukla arkadaş canlısı ve rahattır, belki de fazla rahattır. Deneyimli eğitim tasarımcılar Patron’u, Moladayım’a tercih edebilirler, çünkü organizasyon, iletişim ve diplomasi becerilerinizi test edebilir. Kendileri ile çalışırken süreci ve çalışma sürelerinizi sürekli kontrol etmeniz gerekebilir.
Arkadaş, konusu hakkında özenli veya tutkulu ise, aranızdaki iş ilişkisi mükemmel olabilir. Aksi takdirde, Moladayım tipi konu uzmanına dönüşebilir. En kötüsü, Arkadaş son dakika kararsızlıklarına ve eğitimin yeniden tasarlanmasına eğilimlidir ve sürecin uzamasına neden olabilir. Son dakikadaki kapsam sorunlarını en aza indirmek için süreç ve diğer konularda yazılı olarak anlaşmaya varmanız faydalı olabilir.
Detaycı için hiçbir ayrıntı küçük değildir. Büyük resmi tehlikeye atmak pahasına ince ayrıntılardan tatmin olabilir. Detaycı konu uzmanları ile başarıya ulaşmak için projenin genel bağlamını, hedeflerimizi ve hedef kitlemizi iyi belirlemeniz ve sürekli bu doğrultuya çekmeniz gerekebilir. Diğer türlü siz detaylarda boğulurken, teslim süreniz gelmiş olur.
Yardımsever konu uzmanı daima esnektir ve daha en baştan övgüleri kabul edebilir. Acemi bir eğitim tasarımcısı, kolayca memnun edileceğini bildiğinden, bu konu uzmanı ile çalışırken tüm projenin istediği şekilde gittiği, sürecin kontrolünde olduğunu düşünebilir. Ancak, öne alınan bir teslimat tarihi, kapsam değişikliği veya başka bir sorun nedeniyle Yardımsever konu uzmanının yöneticisi, öncelikleri değiştirirse, durum yardımseverlik olmaktan çıkabilir. Arkadaş tipinde olduğu gibi, önceden bir anlaşma sağlamaya çalışmak, Yardımsever konu uzmanları ile iyi giden bir ilişkinin birden sıkıntılı hale gelmesini önler.

Rekabetten İş Birliğine

Herşey iyi gitse bile eğitim tasarımcısı ve konu uzmanlarının birbirini, işini doğru yapmayan, şirketin (birimlerin) önceliklerini anlamayan kişiler olarak gördükleri rekabetçi bir düşüncüye kapılmak çok kolaydır.

Bu yaklaşımdan kaçınmanın yollarından biri, konu uzmanları ile ortak amacınıza odaklanmaktır. Her şeyden önce, eğitim tasarımcıları ve konu uzmanları nihayetinde aynı şeyleri isterler; Kurumun ve hedef kitlenin ihtiyaçları doğrultusunda, etkili öğrenme kaynaklarını, makul bir süre içinde üretmek ve ürünlerinden gurur duymak. Bu nedenle konu uzmanlarının da farklı kariyer motivasyonları olabileceğini, tanıma ve takdir ihtiyaçlarını anlayıp saygı duymak önemlidir.

Farklı motivasyon ihtiyaçları dışında paydaşlar arasında olabilecek önemli akademik geçmiş farklılıkları, unvanlar veya şirket tecrübesi iş birliği için potansiyel engel olabilir. Bu durumda iyi bir eğitim tasarımcısı, konu uzmanının deneyimlerinden veya akademik yönünden faydalanarak, gerektiğinde de ek konu uzmanlarından destek alarak süreci yönetebilir.

Yazımı burada noktalıyorum ancak tüm bu ilişki yapısı dışında süreç içinde sizi zorlayacak hatta yıpratacak çok fazla durum ile karşılaşabilirsiniz. Tüm bu zorluklar ile başa çıkabilmek eğitim tasarımcısı olarak farklı rollere de bürünmeniz gerekebilir. Bu roller için Eğitim Tasarımcısının Rolleri blog yazımıza göz atabilirsiniz.

Birlikte çalışmaktan mutluluk duyacağınız konu uzmanlarının ve üretmekten gurur duyacağınız eğitimlerin olduğu günler dilerim.

Augdemy olarak, kurumların stratejilerini ve hedeflerini gerçekleştirmek için ihtiyaç duydukları teknolojileri, gelişim faaliyetlerini ve hizmetleri sunup, gelişim süreçlerini iyileştirmelerine destek oluyoruz. Siz de deneyimli çalışanlarınızın bilgi ve tecrübelerinden yola çıkarak, çalışanlarınızın öğrenme alışkanlıklarına uygun olarak tasarlanmış eğitim tasarımları için Sınıf Eğitimi Tasarımı, eğitimlerinizi oyunlaştırıp, dijital hale getirmek için ise e-Eğitimi Tasarımı çalışmalarımıza göz atabilir veya bizimle iletişime geçerek ücretsiz analiz desteği alabilirsiz.

Diğer çalışma alanlarımız için tıklayınız.

Merak ettiğiniz veya ilgilendiğiniz konular mı var?

Blog sayfamızda kurumsal akademiler, insan kaynakları, yetenek yönetimi, yetkinlik yönetimi, eğitim tasarımı, eğitim teknolojileri ve kurumsal ödüller ile ilgili deneyimlerimizi, izlenimlerimizi ve ön görülerimizi paylaşıyoruz. Siz de bu alandaki önerilerinizi bizimle paylaşabilirsiniz.

Son Yazılar

Kategoriler

İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılarımız

Tüm Yönleriyle E-Öğrenme

Kurumların dönüşüm sürecinde insan kaynakları ve gelişim profesyonelleri olarak bizim iş yapış şeklimiz önümüzdeki yıllarda nasıl bir değişimden geçecek?

2020-05-01T23:19:54+03:00
Go to Top